Nhắc đến Lạng Sơn, du khách thường nhớ đến những địa danh như đỉnh Mẫu Sơn, phố Kỳ Lừa, núi Tô Thị hay chùa Tam Thanh. Tuy nhiên, giữa vùng đất miền Đông Bắc này, làng Quỳnh Sơn nổi lên như một điểm đến đặc biệt thu hút nhiều sự chú ý gần đây. Ngôi làng này không chỉ sở hữu cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp mà còn nổi bật với kiến trúc đồng nhất khi tất cả các ngôi nhà sàn đều quay về hướng Nam.
Làng Quỳnh Sơn nằm tại xã Quỳnh Sơn, huyện Bắc Sơn, cách trung tâm tỉnh Lạng Sơn khoảng 80km về phía Tây Nam. Đây là nơi sinh sống chủ yếu của người Tày với hơn 400 hộ gia đình và khoảng 1.800 cư dân. Từ năm 2010, làng chính thức hoạt động với tư cách là một làng văn hóa du lịch cộng đồng, mang lại trải nghiệm độc đáo cho du khách.
Ngôi làng có hơn 400 ngôi nhà sàn, tất cả đều quay mặt về hướng Nam và được lợp ngói âm dương. Lưng nhà tựa vào những dãy núi đá vôi hùng vĩ, phía trước là cánh đồng Bắc Sơn bát ngát và dòng suối xanh mát, tạo nên cảnh quan thơ mộng.
Việc các ngôi nhà đều quay về hướng Nam không chỉ đơn giản là sự ngẫu nhiên. Theo người dân địa phương, câu tục ngữ "Lấy vợ hiền hòa, làm nhà hướng Nam" đã truyền cảm hứng cho kiến trúc này. Hướng Nam mang lại sự ấm áp vào mùa đông và mát mẻ vào mùa hè, đồng thời cũng mở ra không gian thoáng đãng, nhìn ra cánh đồng rộng lớn và dòng suối.
Mặc dù nhìn qua các ngôi nhà có vẻ giống nhau, nhưng nếu quan sát kỹ, mỗi nhà vẫn có những điểm khác biệt trong thiết kế cửa, tường và hiên nhà, tạo nên nét riêng cho từng gia đình. Khám Phá Văn Hóa Đặc Trưng.
Đến với Quỳnh Sơn, du khách không chỉ được thưởng thức khung cảnh thiên nhiên tuyệt đẹp mà còn có cơ hội khám phá những di tích văn hóa - lịch sử như đình Quỳnh Sơn và cầu Rá Riềng, nơi ghi dấu chiến thắng khởi nghĩa Bắc Sơn năm 1940. Đặc biệt, du khách có thể lưu trú tại những ngôi nhà sàn của người Tày, thưởng thức các món đặc sản như bánh chưng đen, phở chua, thịt tái, xôi cẩm, và trải nghiệm cuộc sống nông nghiệp cùng người dân.
Vào mỗi dịp 12, 13 tháng Giêng âm lịch, làng Quỳnh Sơn tổ chức lễ hội Lồng Tồng, hay còn gọi là hội xuống đồng, cầu mong cho mùa màng bội thu. Lễ hội đi kèm nhiều hoạt động truyền thống như ném còn, đánh đu, hát ví, hát Then và múa Tán Đàn, mang đến cơ hội trải nghiệm văn hóa độc đáo của người Tày.
Nhận thấy tiềm năng phát triển du lịch, từ năm 2010, làng Quỳnh Sơn đã chuyển mình theo mô hình làng văn hóa du lịch cộng đồng. Các hộ gia đình trong làng đã được hỗ trợ cải tạo nhà cửa để phục vụ du khách, từ việc cung cấp nơi nghỉ ngơi, nấu ăn đến hướng dẫn du khách tham gia các hoạt động trải nghiệm.
Ban đầu, chỉ có 5 hộ đạt tiêu chuẩn đón khách, nhưng đến nay, con số này đã tăng lên đáng kể, đáp ứng nhu cầu du lịch ngày càng cao. Các hộ gia đình cũng được tập huấn để nâng cao chất lượng phục vụ, tạo nên một môi trường du lịch thân thiện và chuyên nghiệp.
Mô hình du lịch cộng đồng không chỉ giúp quảng bá hình ảnh làng Quỳnh Sơn và tỉnh Lạng Sơn mà còn góp phần bảo tồn, phát huy những giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của địa phương. Đây cũng là cách giúp người dân địa phương tăng thu nhập, đồng thời giữ gìn và truyền bá những nét đẹp văn hóa của dân tộc Tày.
Làng Quỳnh Sơn không chỉ là một điểm du lịch hấp dẫn với cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp mà còn là một ngôi làng đặc biệt mang đậm giá trị văn hóa và lịch sử. Đây chắc chắn là một địa điểm lý tưởng cho những ai muốn tìm hiểu và trải nghiệm văn hóa bản địa, đồng thời tận hưởng không gian yên bình, tránh xa sự ồn ào của cuộc sống thành thị.
Nguồn: TripA sưu tầm